Bootstrap Example
تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ : (ابڙو اڪيڊمي)

2020-10-08
داخلا نمبر 682
عنوان تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ
شاخ ڪِرڙانگ
پڙهيو ويو 1272
داخلا جو حوالو:

هن داخلا لاءِ تاريخ جا حوالا موجود نه آهن

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ جا بنياد
ڪِرڙانگ / سنڌ : جھنگلي جيوت / بدر ابڙو / ابڙو اڪيڊمي Abro Academy / علمي ادبي پورهيو /

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ - مان نڪتل ٻيون شاخون-

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ


شاخ ڪِرڙانگ
ٽوٽل صفحا1
موجودہ صفحو0
اڳلو صفحو-0-گذريل صفحو

هيءَ جنس ڊگهن ۽ ٿلهڙن نانگن تي مشتمل آهي، جيڪي پنهنجي ڳچيءَ جي هڏين کي پکيڙي ڦڻ ٺاهڻ جي صلاحيت رکن ٿا. عام اصطلاح ۾ اهو ئي ’نانگ‘ آهي. هيءَ جنس خطري مهل پنهنجو ڦڻ ۽ جسم جو اڳيون حصو مٿي کڻي ماحول جو جائزو وٺندا آهن. سنڌ ۾ موجو نانگ ’پدم‘ يا ’تليهر‘ (Naja naja) جي ڦڻ جي پويان اڇن ڪارن ڇلرن جي ميلاپ سان عينڪ جهڙو نشان ٺهندو آهي. جنهن کي جوڳي ’علي سائينءَ جي دلدل جي سنب جو نشان‘ چوندا آهن. جڏهن خطرو ٽري ويندو آهي ، تڏهن ڦڻ به گم ٿي ويندي آهي ۽ نانگ تيزيءَ سان پنهنجو رستو وٺي راهي ٿي ويندو آهي . هن جنس جو وڏي ۾ وڏو نانگ 2.25 ميٽر رڪارڊ ڪيو ويو آهي پر اهو عام طور 1.62 کان 1.37 ميٽر هوندو آهي.
نانگن ۾ مختلف رنگ ۽ چٽ وغيره ٿين ٿا، انهن ۾ مختلف ماحولن ۽ عمر جي مختلف حصن ۾ رنگ جو فرق به هوندو آهي. انهن جا رنگ ڪاري کان هلڪا ناسي، ريتيلا ناسي، سونهري به ٿين ٿا، فقط Naja naja جنس ۾ ئي ايترو فرق هوندوآهي جو ان جو هڪ قسم بلڪل سفيد ٿيندو آهي جنهن کي Albino Indian Cobra چوندا آهن. نانگن جي ڪجهه قسمن جا سنڌي، انگريزي ۽ سائنسي نالا ڪجهه هن ريت آهن:
1 تليهر، پدم Spectacled or Binocettale Cobra / Naja naja/ جنهن جي ڦڻ تي عينڪ جهڙو نشان هوندو آهي.
2 اڇو نانگ Albino Indian Cobra / Naja naja/ هي نانگ بلڪل سفيد ٿيندو آهي.
3 پدم Monocellated Cobra / Naja kaouthia/ جنهن جي ڦڻ تي انگريزي اکر ’O‘ وانگر بي ترتيب گول نشان هوندو آهي.
4 ڪاريهر Black Cobra / Naja oxina/ پوريءَ طرح پدم جهڙو هوندو آهي پر ان جي ڦڻ تي ڪو به نشان نه هوندو آهي.
5 جُهوڙ، واسينگ، آهِي راج King Cobra / Ophiophagus Hannah/ جيڪو رنگ روپ ۾ وئينس نانگ سان مشابهه آهي. هي هيڊو ناسي ٿئي ٿو، جسم تي 40 کان 50 هلڪيون پٽيون يا ڇلا ٿينس ٿا. مٿو زيتوني ناسي، ڳچيءَ جو رنگ هلڪو ڦِٽل نارنگي هوندو آهي. هي نانگ دنيا ۾ سڀ کان ڊگهو زهريلو نانگ آهي. ڊيگهه 3 کان 5 ميٽر (10 کان 16 فٽ) هوندي اٿس.

نانگ هر قسم جي ماحول ۾ ٿيندو آهي، انڪري اهو جهنگ ٻيلي، کليل ميدان، ٻنين ۾، شهري آبادين ويجهو توڻي بلڪل ويرانن ۾ به ٿئي ٿو. گِهميل علائقا ان لاءِ وڌيڪ مناسب آهن. نانگ بنيادي طرح خارباز نه ٿيندو آهي. جيڪڏهن ان کي تنگ نه ڪيو وڃي ٿه آرام سان پنهنجي راهه وٺي هليو ويندو آهي. نانگ کي ڏينهن جو پڪڙڻ ڪجهه آسان هوندو آهي ڇاڪاڻ ته ڏينهن جو ديد گهٽ هوندي اٿس. رات جو سرگرم رهندو آهي. مقابلي جي صورت ۾ ڄمي وڙهندو آهي، جارحاڻي انداز ۾ وري وري حملو ڪندو آهي ۽ دشمن کي وات ۾ وجهي چٻاڙيندو آهي. ڏينهن جو حملو فقط ڊيڄارڻ لاءِ ڪندو آهي.
نانگ عام طور تي ڪِرڙيون، پکي، آنا ۽ ۽ ڪڏهن ڪڏهن ٻي جنس جا نانگ به کائيندو آهي. جنوريءَ کان مارچ ۾ جنسي ميلاپ ڪندو آهي. اپريل ۽ جُون جي وچ ۾ آنا ڏيندا آهن، جن مان 30 کان 45 ڏينهن ۾ ٻچا نڪري ايندا آهن، نر ۽ مادي ٻئي حفاظت ڪندا آهن. واسينگن جا وياءَ ننڍڙو ڦڻ ٺاهي سگهندا آهن. اپکنڊ ۾ نانگن جي آباديءَ کي ٻن حصن ۾ ورهايو ويندو آهي. انهن جون جسماني خاصيتون پاڻ ۾ ويجهيون آهن پر انهن کي جاگرافيائي لحاظ کان جدا ڪري سگهجي ٿو.

تليهر جوانيءَ ۾ ڪارو يا گهرو ڀورو هوندو آهي. هيٺئين پاسي هلڪو مِٽيائون يا زردي مائل اڇو ٿئي ٿو جنهن تي ننڍا ننڍا مِٽياوان چٽ ٿين ٿا. ٻچو گهرو ڀورو يا هلڪو ڀوو ٿئي ٿو، جنهن تي گهري رنگ جي ڪنارين جا ڇلر هوندا آهن، ڳچيءَ تي ڪجهه ڪاريون ليڪون ٿين ٿيون.
پدم، ڪاريهر يا تليهر جنس جو نانگ اوڀر ايشيا ۾ هندي وڏي سمنڊ جي ٻيٽن کان وٺي سڄي هندستان، سنڌ ۽ ڏکڻ بلوچستان ۾ ٿئي ٿو. جوڳين وٽ نانگن جي ڪي ٻيا قسم يا نالا به آهن مثال طور: جُهوڙ ، ڪاريهر، واسينگ، چُهڙو، گڊو وغيره.




ٽوٽل صفحا1
موجودہ صفحو0
اڳيون صفحو-0-گذريل صفحو

تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ ھنن داخلائن ۾ پڻ استعمال ٿيل آھي
ڪرڙانگ
ڪِرڙانگ - موضوع جون ٻيون داخلائون-
تليهر، پدم، ڪاريهر، واسينگ
سنگچوڙ ۽ نانگ Elapidae ڪٽنب
سنگچوڙ ،سَڪچُور، ڪلمار، پـَٽائڻ، ڪرئت پيئڻ
سنگچوڙ ،سَڪچُور، پيئڻ ، ڪلمار، پـَٽائڻ، ڪرئت / Krait / Bungarus
اصيل نانگ جا قسم
ڌامڻ، نوڙ ، وئينس
سانپڙو
ارڙ ، اجگر، ازدها
ٻه مـُنهين
ڪَرنڊ، مِٽيائي
ڪوراڙ
سوناري (سونهري) ڪوراڙ
شيرازيانس ڪوراڙ
ڪوڏڻ ڪوراڙ
لوهاري، ڪنڀاري، جهنڊر ڪوراڙ
آرگائيروجينا فيسيوليٽس
لائيڪوڊان اسٽرائيٽس
لائيڪوڊان ٽرئوينڪورِيڪَس
لائيڪوڊان اَوليِڪَس
لائٽورينڪَس رِجوائي
لائٽورينڪَس پيراڊاڪس
ٻِلي، بوئيجا ٽرائيوڪوناٽا
ڪـُڪري
ڪُڪُري ٽَئينيولئٽَس
ڪُڪُري پٽا پٽي
تير، سيگهي، سرنگهه، تانگهه
سرنگهه، تانگهه
چُوڙيل، تير، سيگهي، سرنگهه، تانگهه
پَـر نانگ
سرنگهه، پَـر نانگ
ڪارو سَر، آئرينِس پرسيِڪا
پاڻيءَ واتڙيو
ڳوراهه، پاڻيءَ واتڙيو، چِٽوڙ
ڳوراهه چوڪڙيدار
سِيتا جي لٽ
انڌوهينئر، اينهائڊرس پاڪستانيڪا
کـَپـُر
ڪوڏياري لنڊي
ڊمر، واڇر ڊمر، واڇر
سِڱر لنڊي
ڪورڪَنڊ
ڪارو ڪرئون
گِلوئي
نيرو ڪرئون
سانڊو ست رنگو، باغبان سانڊو
مَک چٽي، ريگ ماهي
هڻ کڻ
سانڊو
ڳوهه
واڳون، مُـُگر
سِيسَر
گهوڙيال


.....ڪِرڙانگ موضوع جون وڌيڪ داخلائون