Bootstrap Example
مر پيا مينھن وسن : (ابڙو اڪيڊمي)

2020-06-16
داخلا نمبر 50
عنوان مر پيا مينھن وسن
شاخ ڪٿا
پڙهيو ويو 2319
داخلا جو حوالو:

داخلا ۾ استعمال ٿيل تاريخون

1938.03.11-A.D

ان ڏينهن، ان مهل، ان گهڙي، منهنجي عمر هئي ٻارهن سال يارهن مهينا. هن جي اڃا به گهٽ هوندي. اهو معمولي چهرو جو مان اڪثر روزانو ڏسندو هئس سو ساڳيو ئي اهڙو هئو جهڙو روز! پر ان ڏينهن ان مهل، ان گهڙيءَ، 11 مارچ 1938ع ڪچڙي منجهند، وقت 11 بجه، جيئن ئي ان خاموش مجسمي تي نظر پئي ته اوچتو هڪ وڏو ڀونچال آيو، زلزلو هئو، ٽاڪوڙو هئو، طوفان هئو، سڄو آسمان ۽ زمين هيٺ مٿي ٿي ويا، پکي پکڻ، وڻ ٽڻ، هوائون ۽ پن مانڌاڻ ۾ پئجي ويا. ٻاهرين ڪائنات ته ٺهيو پر منهنجي اندرين ڪائنات ۾ به وڍڪٽ، زير زبر، مانڌاڻ ۽ مٽ سٽ جو وڏ


1953.04.17-A.D

بروهي صاحب ته مارشل لا کان اڳ ئي گورنر جنرل غلام محمد جو غلام ٿي خواجه ناظم الدين خلاف سازش ۾ ٻٽ رهيو. 17 اپريل 1953ع تي جمع ڏينهن شام جو 4 وڳي غلام محمد، وزيراعظم خواجه ناظم الدين جي وزارت کي ڊسمس ڪيو، تنهن وقت جو انچارج ڪئبينيٽ سيڪريٽري قمرالاسلام لکي ٿو ته، ”غلام محمد کيس گهرائي پڇيو ته هو ائين ڪري سگهي ٿو يا نه؟“ کيس ٻڌايو ويو ته ”آزاديءَ ائڪٽ 1947ع ۾ اهو فقرو موجود آهي ته وزير ۽ وزارت گورنر جنرل جي مرضي مطابق رکي يا ڪڍي سگهجن ٿا“


هن داخلا جون تصويرون نه مليون

مر پيا مينھن وسن جا بنياد
ڪٿا / جمال ابڙو / ابڙو اڪيڊمي Abro Academy / علمي ادبي پورهيو /

مر پيا مينھن وسن - مان نڪتل ٻيون شاخون-

مر پيا مينھن وسن


شاخ ڪٿا
ٽوٽل صفحا32
موجودہ صفحو6
اڳلو صفحو-0--1--2--3--4--5--6--7--8--9--10--11--12--13--14--15--16--17--18--19--20--21--22--23--24--25--26--27--28--29--30--31-گذريل صفحو

ن اندران جواب ڏنو ته، ”جمال صاحب ڪجهه ته مهلت ڏيو آرام سان ويهو!“

وري اچي ڊرائنگ روم ۾ ڇوڪريءَ سان ويٺس ۽ هيڏانهن هوڏانهن جون ڳالهيون ڪرڻ لڳس. ڇوڪريءَ جو موڊ خراب ٿي ويو. سندس ڏهاڙيءَ جو به سوال هئو. چيائين ته، ”حال نه هجي ته اجايو پرايو وقت ڇو خراب ڪجي!“ مون کي اهو ويڻ خراب ڪونه لڳو. ڊِٺ هڻي چپ ڪري ويهي رهيس، جيسين ٻيا فارغ ٿي نڪتا. جماڻي صاحب کين روانو ڪري (ضرور في ڀري هوندائين) هڪ سٺي هوٽل تان ماني گهرائي جا گڏجي کاڌيسون. گلا ب منهنجو رويو ڏسي هڪ هوٽل تي ڪمرو وٺي رهيو، پر مون کي ڪباب ۾ هڏي سمجهي ساڳئي ڏينهن شام جو موٽي حيدرآباد آياسون.

ازانسواءِ پنهنجين اڳين ڪتابن ۾ ذڪر ڪري آيو آهيان ته ڪيئن هڪ نقلي دکني مير جي بنگلي تي ڦاٿو هئس. ٻيو به ڊفينس جي هڪ بنگلي تي مرحوم سينيٽر محسن صديقيءَ جي صحبت ۾ هڪ ڇوڪريءَ مون کي پڪڙي پاڻ مٿان ليٽايو ۽ جڏهن ٽنگون مٿي کنيائين ته شرم کان منهنجون اکيون بند ٿي ويون ۽ کيس ڌڪي پري ڪري اُٿي بيهي رهيس، جنهن تي ان ڇوڪريءَ چيو ته، ”سڄي عمر مردن کي هي ڪم ڪيو اٿئون، اڄ پهريون مرد آهي جنهن مونسان هي ڪم ڪري ڇڏيو!“ پنهنجي ڪاوڙ ۽ ناڪاميءَ جو اظهار ائين ڪيائين.

هي سڀ يا ته حسينه عالم جو جلوو هئو يا الله جي خاص مهرباني جو وچ منجهدار مان ڪڍي آيو. حسينه عالم به الله جو جلوو هو جو سڄي ڄمار جند تي ڇانيو رهيو. هيڏي هوڏي ٿڙڻ ڪو نه ڏنائين .طبيعتون ئي مٽجي ويون. جسم جي ساخت (metabolism) ئي تبديل ٿي ويو.

مون اڃا ايل ايل بي پاس نه ڪئي هئي ته گومگو جي حالت ۾ ٿڙندو ٿاٻڙندو حسينه عالم جي پاڙي ۾ وڃي پهتس. ڪا خبر ڪا نه پئي. ائين هوائون کائي موٽي آيس.

هڪ ڏينهن گهر ۾ چؤٻول ٻڌم ته ادا شمس لاءِ سڱ پيو ڳولهجي. نالو کنيائون حسينه عالم جو ته وڃي ڇوڪري ڏسي اچجي. وري چيائون ته ”جمال ان طرف ويندڙ آهي. ڇوڪري به ڏٺل اٿس! ان کان ٿا پڇون!“ مون کي گهرائي صاف ٻڌايائون. سمجهو ٿا منهنجي ڪهڙي حالت ٿي هوندي. زمين پيرن هيٺان کسڪي وئي. تن ڏينهن ۾ ڇوڪرا به ايترو شرم ڪندا هئا جو سندن شاديءَ جي ڳالهه ڪڍبي هئي ته هو اٿي ويندا هئا. ڇوڪرين کي ته سڻڪ به ڪا نه پوندي هئي. اوچتو ڄاڃي اچي ويندا هئا ۽ ڇوڪري کي پوتي پارائي خرچي ڏيئي ويندا هئا. تڏهن وڃي ڇوڪريءَ کي پتو پوندو هو ته هي سڀ ڪجهه ڇا ٿي ويو.

مون کان جو حسينه عالم لاءِ پڇيو ويو ته مون کي ته سپ سونگهي ويو ته ساڳي گهر ۾ ڀاڄائي ٿي ڪيئن ايندي؟ سو ٻي ترڪيب سُجهي آيم. منجهس جي گهٽتايون هيون سي وڌائي ٻڌايم، چيم ته ”وات وڏو اٿس. ڏند ڦڏا ڦڏا اٿس، پيشاني وڏي اٿس“ عورت جي وڏي پيشاني کي عيب سمجهيو ويندو هئو، ”منهن ڊگهو لوليرو اٿس“ تن ڏينهن ۾ گول چهرو، چنڊ چهرو چيو ويندو هو ۽ سهڻو سمجهيو ويندو هو. مٿان جو چيم ته ”رنگ ڪجهه سانورو اٿس“ ته اتيئي فيصلو ڏنائون ته ”پوءِ ٺهيو، ڇا ڏسي ڪبو اهڙي ڇوڪريءَ کي؟“ مان دل ۾ ڏاڍو خوش ٿيس ته منهنجي ترڪيب ڪامياب ٿي. هي مرحلو مون ائين ٽاريو. سندس وڏي ڀاءُ سان دعا سلام قائم رکيم.

هي مرحلو ته ٽريو پر قدرت ڪو وڏو پهاڙ جيڏو مذاق تيار ڪيون ويٺي هئي. قدرت کي اسان جو ملڻ منظور ئي ڪو نه هو. ڳالهائڻ ته اصل نصيب ڪونه ٿيو، پر رڳو ڏسڻ به عمر ڀرڪونه ٿيو. مون کي به ڪاليجي زماني ۾ ڪراچيءَ ۾ مهينا پئجي ويندا هئا. هڪ دفعي ڪراچيءَ مان لاڙڪاڻي آيس ته ذهن، ٽنگون ۽ پير ازخود سندس پاڙي ڏي وٺي ويا. جهڙو اڃارو ويو هئس، اهڙو اڃارو موٽيس. منهنجو سنگتي جيڪو اتي جو هئو سو به ڪو نه مليو. ٻڌم ته شاهي بزار جي ڪنهن پاسيري گهٽيءَ ۾ دڪان کوليو هئائين. ٿڪو ماندو شاهي بزار جون گهٽيون ڳولهيندو نيٺ وڃي سندس دڪان لڌم. ڏاڍو اُڪير سان مليو. ڊاڙون ڊشون، ٺاشا ماشا هنيائين. سندس گهر جون عورتون حويليءَ ۾ اينديون وينديون هيون. مونجهه ۽ ماٺ ۾ مون کي ڏسي، شرارتي نموني چيائين ”ڪهڙو کنڊ جو جهاز ٻڏي ويو اٿئي!“ چيومانس ته ”خبر ڪر ته هوءَ ڪهڙن حالن ۾ آهي!“ ٽهڪ ڏئي چيائين، ”پرڻجي به وئي، ٻارن ٻچن جي ماءُ هوندي!“ مون تي جهڙوڪر وِڄ ڪِري، پر تڏهن به دل مان نڪتو. ”شڪر الحمد الله، الله گهر، وَرَ ۽ ٻچن سان خوش رکيس!“ ڀاري دل ڀاري جسم ۽ ڀاري بوجهه سان گهر آيس ۽ اوطاق جي مٿين ڪمري ۾ وڃي آهلي پيس.

ڪلاڪ ٻن کانپوءِ پاڻ کي ڪجهه هلڪو محسوس ڪيم، ڄڻ ته ڪا وڏي ذميواري وڏو بوجهه منهنجي ڪُلهن تان، دل دماغ تان لهي ويو. کيس بار بار دعائون ڏنم. اهو سلسلو سٺ سال گذرڻ کان پوءِ به جاري آهي. دعائن جا ڍير، نماز ۾ خاص ڪري، هر عيد نماز تي کيس ڏيندو آهيان. اڄ تائين.

عجب اٿم ته هي ڪهڙا عاشق آهن جو اهڙي ڳالهه ٻڌي محبوب جي منڍي لاهي ٿا ڇڏين. يا سندس عزيزن تي بندوقون ٿا هلائن. هي پيار ته ڪو نه چئبو! هي ته سڌي سنئين خود مطلبي، خود پسندي ۽ خود غرضي چئبي. هي ته پاڻ سان پيار چئبو. محبوبه سان دشمنو چئبو. هي پيار ئي ڪونهي، نجي آهي حرامڙائي.

هڪ جوابدار، چوڏهن پندرهن سالن جي نياڻيءَ کي قتل ڪيو. مون وٽ قبولداري لاءِ پيش ٿيو. چيائين ته ”آڌيءَ کان پوءِ ڪهاڙي کڻي سندس گهر ۾ گهڙيس، سڀ آڳنڌ ۾ ستا پيا هئا. مون به ڪهاڙيءَ جي هڪ ڌڪ سان ننڊ ۾ ننڊ ڏئي ڇڏي مانس .. آواز ئي ڪو نه نڪتس، سسي ڪٽجي وڃي پري پيس!“ چيومانس ته ”ڪهڪاءُ ئي ڪونه آيئي؟“ چيائين، ”هنيانءُ ٺري پيم! ڪنهن ٻئي جي ٿئي تنهن کان مون ٻئي جهان ۾ اُماڻي ڇڏيومانس!“ ڇا هي آهي پيار؟ ڇا انهيءَ کي پيار چئي سگهبو؟ پيار ۾ وحشي پڻو ته مري کپي خالص ٿي ويندو آهي. محبوب کي خوش ڏسڻ ۾ خوشي آهي، اطمينان آهي، پيار جي تڪميل آهي، خبر ناهي شاهه لطيف جي سنڌ کي ڇا ٿي ويو آهي؟ شاهه لطيف جو سڄو ڪلام ۽ وايون محبوب جي سڪ ڳولها ۽ قرباني سان ڀرپور آهن، اسين پاڻ سان ڪوڙا، محبوب سان ڪوڙا، شاهه لطيف سان ڪوڙا آهيون. سسئي ته پاراتي ۾ به دعا ڏني:

پـنـهون پاراتو ڏيانءِ ٻئي هٿ کڻي،

جڙيو رهين جڳ سين، هجئي ساڻ ڌڻي.

محبوب جڙيو رهي، خوش هجي، ان کان وڌيڪ خوشي ٻي ڪهڙي؟ هتي عاشق اهڙا ساماڻا آهن جو منڍي محبوب جي ٿا لاهين، هوڏانهن ڀٽ ڌڻي فرمائي ٿو ته:

سِسي نيزي پانڌ ته اڇل ته اڌ ٿئي.

پنهنجي سسي پياري آهي، محبوب جي نه، غارت ٿين اهڙا ڪوڙا عاشق!

مان ته حسينه عالم کي دعائون ڪندو آيس. هر عيد نماز جي دعا ۾ ته ڪڏهن ڪانه وسريم، سٺ سالن جو ٿي ويس. لاڙڪاڻي واري يار سان وري ملاقات ٿي ته حسينه عالم جي مڙس ۽ ٻارن جو پڇيومانس. چيائين ته، ”هوءَ ته سڄي پاڙي لاءِ رحمت آهي. غريب غربا، يتيم ٻار، بيواهه عورتون، بيمار سيمار سڄو ڏينهن پيا وٽس اچن. انهن جو کاڌ خوراڪ، ڪپڙو لٽو، دوائون درمل سڀڪجهه هڙئون ڪري، سڄي حياتي ائين وقف ڪري ڇڏيائين، شادي به ڪانه ڪيائين!“ ور ور ڪري پڇيومانس ته به اهو جواب ڏنائين ته ”شاديءَ کان انڪار ڪري ڇڏيائين!“

”اڙي پوءِ تو ڪيئن چيو ته پرڻجي به وئي!“ ٽهڪ ڏئي چيائين ”ائين چيو هئم ڇا؟“ گهر




ٽوٽل صفحا32
موجودہ صفحو6
اڳيون صفحو-0--1--2--3--4--5--6--7--8--9--10--11--12--13--14--15--16--17--18--19--20--21--22--23--24--25--26--27--28--29--30--31-گذريل صفحو

No Article found